«Υποχώρηση της Ελλάδας σε διαχείριση απορριμμάτων, ανακύκλωση και κυκλική οικονομία »

«Υποχώρηση της Ελλάδας σε διαχείριση απορριμμάτων, ανακύκλωση και κυκλική οικονομία »

Να νομοθετηθεί κλιματική και κυκλική ρήτρα σε όλες τις δημόσιες πολιτικές

Σήμα κινδύνου για τις καθυστερήσεις και την υποχώρηση της χώρας στη διαχείριση στερεών αποβλήτων, την ανακύκλωση και την κυκλική οικονομία κατέθεσε ο Σωκράτης Φάμελλος, βουλευτής Β’ Θεσσαλονίκης στο 9ο Συνέδριο της Ελληνικής Εταιρείας Διαχείρισης Στερεών Αποβλήτων (ΕΕΔΣΑ), αναδεικνύοντας δύο κρίσιμα ζητήματα:

  • Την ανυπαρξία σχεδιασμού και έργων απορριμμάτων στην Αττική, όπου οδηγούμαστε σε έμφραγμα, και
  • Την απουσία της κυκλικής οικονομίας από την παραγωγική και βιομηχανική πολιτική, προτείνοντας να εισαχθεί κυκλική και κλιματική ρήτρα σε όλα τα νομοσχέδια και σε όλες τις δημόσιες και επενδυτικές πολιτικές.

Όπως επισήμανε, «ενώ η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό επιστημονικό, αυτοδιοικητικό και παραγωγικό δυναμικό, στην τεχνολογία περιβάλλοντος και στην διαχείριση αποβλήτων εξακολουθεί να συζητά το 2026 ζητήματα που είχαν τεθεί ήδη από το 2018 και έκτοτε τα συζητάμε κάθε χρόνο, αλλά δεν γίνεται καμία πρόοδος αντίθετα σημειώνεται υποχώρηση και σκάνδαλα».

«Αντί να μιλάμε για μια ελληνική βιομηχανία περιβάλλοντος που εξάγει, συζητάμε ακόμη για καθυστερήσεις νομοθεσίας, έργα που δεν προχωρούν, προβλήματα στην ανακύκλωση», τόνισε.

Σημείωσε ότι στους κρίσιμους τομείς της χωριστής συλλογής απορριμμάτων και της κυκλικής οικονομίας, όπως η Διευρυμένη Ευθύνη του Παραγωγού, το Σύστημα Εγγυοδοσίας (DRS), η βιομηχανική συμβίωση και η επαναχρησιμοποίηση παραμένουν χρόνιες εκκρεμότητες.

Ο Σ. Φάμελλος έθεσε το ζήτημα της αξιοποίησης των πόρων από το Τέλος Ταφής και της έρευνας της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τα «Σπιτάκια Ανακύκλωσης», υπογραμμίζοντας ότι τέτοιες υποθέσεις πλήττουν την αξιοπιστία της  ανακύκλωσης:

«Αντιθέτως, έχουμε ένα προκλητικό σκάνδαλο διασπάθισης δημοσίων πόρων στην ανακύκλωση —που ερευνά η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία— με υπερ-χρηματοδοτήσεις μη αποδοτικών υποδομών από το ΕΣΠΑ και το πρόγραμμα «ΤΡΙΤΣΗΣ», τις οποίες τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Εσωτερικών γνώριζαν».

«Παράλληλα, πάνω από 300 εκατ. ευρώ από το τέλος ταφής και εκατομμύρια από το τέλος πλαστικής σακούλας παραμένουν αδρανοποιημένα στον ΕΟΑΝ, επιβαρύνοντας τα δημοτικά ταμεία».

«Όσο η ταφή αποβλήτων στην Ελλάδα φτάνει το 80%, είναι αδύνατον να μιλήσουμε σοβαρά για στρατηγική κυκλική οικονομία. Τελικά, ο πολίτης πληρώνει ακριβά το μάρμαρο, τόσο από το κόστος του τέλους ταφής όσο και από την ανάκτηση δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ που ζητά η Κομισιόν για το σκάνδαλο με τα «Σπιτάκια Ανακύκλωσης».

Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η αναφορά του στην Αττική «Δείτε εδώ στην Αττική, τι γίνεται. Ανακοινώνουν τώρα 2 μελλοντικά ΣΔΙΤ της Αττικής, ενώ εφτά (7) χρόνια στην Αττική,  δεν έχει γίνει μία μολυβιά στο σχεδιασμό».  

«Άλλαξε 2 φορές ο Εθνικός Σχεδιασμός και δεν έγινε κανένας Περιφερειακός Σχεδιασμός»

«Ποιος τόλμησε να μιλήσει για χωροθετήσεις στην Αττική, τα τελευταία 7 χρόνια; Κανένας. Η Φυλή είναι παράταση του προβλήματος με κόστος για τον πολίτη».

Τόνισε δε, ότι «η χώρα δεν μπορεί να θεωρεί επιτυχία απλώς την προκήρυξη ή κατασκευή νέων μονάδων. Αυτά ίσχυαν πριν 10 χρόνια. Ο πραγματικός δείκτης επιτυχίας πρέπει να είναι η μείωση των αποβλήτων, η αύξηση της επαναχρησιμοποίησης και ανακύκλωσης και η επιστροφή δευτερογενών υλικών στην παραγωγή».

Παράλληλα, άσκησε έντονη κριτική στην επιλογή ενός μοντέλου που θα μεταφέρει το βάρος από την ταφή στην καύση, με το κόστος να μετακυλίεται στην Αυτοδιοίκηση και άρα στους πολίτες.

Πρόταση για «κυκλική ρήτρα» σε όλες τις πολιτικές

Στο πλαίσιο της παρέμβασης του, ο Σ. Φάμελλος κατέθεσε συγκεκριμένη πρόταση: «η κλιματική και κυκλική ρήτρα να ενσωματωθεί σε όλα τα νομοσχέδια και σε όλες τις μεγάλες δημόσιες πολιτικές, από την υγεία και τη βιομηχανία έως την ενέργεια, τις μεταφορές και τις δημόσιες επενδύσεις».

«Η κυκλική οικονομία δεν είναι πολιτική μόνο του Υπουργείου Περιβάλλοντος. Είναι αναπτυξιακή και βιομηχανική πολιτική. Είναι ζήτημα ασφάλειας εφοδιασμού, ανθεκτικότητας και παραγωγικής ανασυγκρότησης της χώρας. Δεν γίνεται αλλιώς να αντιμετωπίσουμε τις μεγάλες αλλαγές που έρχονται».

«Η οικονομία της χώρας μας είναι γραμμική. Η Ελλάδα πρέπει να αποφασίσει αν θα αλλάξει το αναπτυξιακό της σχέδιο με βάση την κυκλικότητα. Το σημερινό πολιτικό και οικονομικό μοντέλο δεν μπορούν να υπηρετήσουν την κυκλική οικονομία. Χρειαζόμαστε ένα άλμα. Εδώ προφανώς είναι ευθύνη των προοδευτικών δυνάμεων, να δείξουν ένα τέτοιο βιώσιμο κυβερνητικό δρόμο που να είναι ταυτόχρονα, τίμιος, να προχωρά με βάση την επιστήμη αλλά να μπορεί να δίνει και παραγωγή και εργασία στη χώρα».

Ολόκληρη η ομιλία στο 9ο συνέδριο της ΕΕΣΔΑ εδώ: https://youtu.be/P7ZjNY2Fw64